Morgunblaðið - 05.06.1996, Side 15

Morgunblaðið - 05.06.1996, Side 15
MORGUNBLAÐIÐ VIÐSKIPTI MIÐVIKUDAGUR 5. JÚNÍ 1996 15 Starfshópur viðskiptaráðherra telur að vextir á skuldabréfamarkaði ráðist í meginat- riðum af framboði og eftirspurn, en ýmislegt megi þó bæta Bankar taki meira mið af vaxtaþróun á markaði Morgunblaðið/Kristinn ÞORKELL Helgason, ráðuneytisstjóri, Finnur Ingólfsson, viðskiptaráðherra, og Eiríkur Guðnason, seðlabankastjóri, voru í forsvari fyrir nýja skýrslu um skuldabréfamarkaðinn á kynningarfundi í gær. VEXTIR á verðbréfamarkaði hafa í meginatriðum ráðist af framboði og eftirspum. Bankar og sparisjóð- ir virðast hins vegar ekki nota þær upplýsingar sem fást frá peninga- markaðnum til ákvörðunar útláns- vaxta á óverðtryggðum útlánum. Jafnframt er vaxtamunur milli óverðtryggðra inn- og útlána óeðli- lega mikill samanborið við vaxta- mun verðtryggðra inn- og útlána og bendir það til þess að markaðs- staða banka og sparisjóða sé þar enn mjög sterk. Þetta kemur fram í nýrri skýrslu starfshóps sem viðskiptaráðherra fól að kanna hvort viðskiptahættir helstu aðila sem koma við sögu á skuldabréfamarkaði væru eins og best yrði kosið. Þar er lagt til að bankar taki meira mið af vöxtum á peningamarkaði en verið hefur. Brýnt að auka sparnað Starfshópurinn fjallaði vítt og breitt um þróunina á fjármagns- markaðnum undanfarin ár. Fram kemur að sparnaður hafi verið lítill hér á landi borið saman við önnur lönd og er það brýnt viðfangsefni að dómi starfshópsins að leita leiða til að auka hann. Jafnframt myndi minni eftirspurn eftir lánsfé, ekki síst frá heimilum, leiða til lækkunar vaxta. Þá segir að sterk staða lífeyris- sjóða á markaðnum virðist ekki koma í veg fyrir hreyfanleika vaxta. Til að bæta samkeppni lífeyrissjóð- anna sé þó rétt að kanna nánar hvort ekki sé rétt að banna þeim með lögum að hafa samráð um at- riði sem miklu skipta um myndun vaxta á markaðnum, á líkan hátt og bönkum er bannað að hafa sam- ráð um vaxta- og gjaldskrárhækk- anir. Hins vegar að kannað verði hvort unnt sé að finna leiðir til að heimila sjóðfélögum að velja sér líf- eyrissjóð.- Fram kemur í skýrslunni að sam- kvæmt athugunum sem gerðar hafa verið í Seðlabanka virðast vextir banka og sparisjóða á verðtryggð- um lánum mótast af þróun vaxta á verðbréfamarkaðnum og þær sýna að orsakasamhengið er frá vöxtum á verðbréfamarkaði að bankavöxt- um. Svo virðist sem bankavextir lagi sig tiltölulega fljótlega að breytingum á vöxtum á verðbréfa- markaði. Hins vegar sýnir sama athugun að óverðtryggðir útláns- vextir hafa til skamms tíma fylgt vöxtum verðtryggðra lána og bank- ar og sparisjóðir virðast ekki nota þær upplýsingar sem fást frá pen- ingamarkaðnum til ákvörðunar út- lánsvaxta á óverðtryggðum útlán- um. Jafnframt er vaxtamunur milli óverðtryggðra inn- og útlána óeðli- lega mikill samanborið við vaxta- mun verðtryggðra inn- og útlána og bendir það til þess að markaðs- staða banka og sparisjóða sé þar enn mjög sterk. Starfshópurinn varpar fram ýms- um tillögum um úrbætur tii að stuðla að bættri vaxtamyndun og starfs- háttum á innlendum skuldabréfa- markaði. Þar á meðal er bent á að bankar- og sparisjóðir þurfi að tengja bankavexti á óverðtryggðum liðum betur vöxtum á peningamark- aði en verið hefur, sem fyrr segir. Varðandi sýnileika viðskipta með skuldabréf er lagt til að stuðlað verði að því að útboð fari í meira mæli fram sem almenn útboð. Starfshópurinn telur að endurbæta þurfi' fyrirkomulag viðskiptavaktar á Verðbréfaþingi, sérstaklega á leiðandi skuldabréfaflokkum. Áskriftarsala spariskírteina aflögð? Gerðar eru tillögur um að smá- sala spariskírteina verði tekin til endurskoðunar, þ.á m. sala spari- skírteina í áskrift. Verði hún ekki aflögð verði tryggt að kostnaður við áskriftina komi að fullu fram í kjörum hennar. Ennfremur eigi áskrifendur aðeins að njóta áskriftarkjara áð þeir standi fylli- lega við samning um reglulegan sparnað. Starfshópurinn telur jafnframt þörf á formlegu áhættumati gagn- vart verðbréfum á markaðnum. Þar að auki verði settur rammi um fjár- festingar lífeyrissjóða með lögum og feli slíkar reglur í sér hámarksá- hættu gagnvart einstökum skuldur- um og meginreglur varðandi sam- setningu eignasafns lífeyrissjóða. Stækkun í Straumsvík leiðir ekki til þenslu á vinnumarkaði Hætta á þenslu komi til fleiri stór- iðjuframkvæmda EKKI er hætta á þenslu á vinnu- markaði vegna framkvæmda við stækkun álversins í Straumsvík en hins vegar gætu fleiri stóriðjufram- kvæmdir hér á landi á sama tíma- bili leitt til þenslu á vinnumarkaðn- um, nema að gripið yrði til sérstakra ráðstafana. Þetta er niðurstaða nefndar sem iðnaðar- og viðskipta- ráðherra skipaði á síðasta ári til að meta mannaflaþörf vegna stækkun- arframkvæmda ÍSAL, hugsanlegrar stækkunar Járnblendiverksmiðj unn- ar á Grundartanga, framkvæmda við nýtt álver og þeirra framkvæmda sem fylgja myndu í kjölfarið hjá Landsvirkjun. Nefndin leggur til að stjórnvöld reyni að jafna sveiflur í mannafla- þörf með því að breyta tímasetningu einstakra verkefna. Þannig megi semja við fjárfesta um að fresta ákveðnum verkhlutum eða lengja framkvæmdatíma en einnig geti stjórnvöld reynt að haga virkjana- framkvæmdum með þeim hætti að þær rekist ekki á hápunkta annarra framkvæmda. Þá verði að vinna skipulega að eflingu málmiðnaðar enda hafi gríð- arlegur samdráttur orðið í greininni á undanförnum árum. Hætta á verulegri þenslu upp úr aldamótum Eins og fyrr segir kemst nefndin að þeirri niðurstöðu að stækkunar- framkvæmdir ÍSAL leiði ekki einar og sér til þenslu á vinnumarkaði en hætta sé á þenslu komi til fleiri stór- iðjuframkvæmda á sama tíma. Þær framkvæmdir sem nefndin tekur með í reikningin í því sambandi eru, auk stækkunar ÍSAL lítið álver á Grundartanga (Columbia) sem gangsett yrði fljótlega á árinu 1997, stækkun verksmiðju Járnblendi- félagsins á Grundartanga sem tekin yrði í notkun í ársbyijun 1999. Að auki er reiknað með tveimur iðjuverum sem gangsett yrðu á ár- unum 2000-2002 og álveri Atlants- álshópsins á Keilisnesi, sem gang- sett yrði um áramótin 2002 og 2003. Að auki eru þær virkjanafram- kvæmdir sem ráðast þyrfti í einnig teknar með í reikninginn. Nefndin kemst að þeirri niðurstöðu að mannaflaþörf vegna þessara fram- kvæmda yrði um 2.500 manns þegar hún væri sem mest árið 2001. Þetta væri fímmföld sú þörf sem stækkun- arframkvæmdir ÍSAL sköpuðu. Sam- kvæmt áætlun nefndarinnar væru um 1000 manns tiltækir í slík verk- efni á ári án þess að verulegra þenslu- áhrifa tæki að gæta og þvi ljóst að verulegur skortur yrði á mannafla á mestu álagspunktum. Nefndin telur skortinn verða hvað mestan í málmiðnaði, þar sem um 40% samdráttur hefur orðið á undan- förnum árum. Þar séu einnig hvað mestar kröfur gerðar til sérhæfingar iðnaðarmanna við framkvæmdir. Hins vegar telur nefndin að mestu álagstopparnir muni einnig reynast fyrirtækjum í byggingariðnaði og jarðvinnu ofviða. Rafíðnaðurinn yrði eina iðngreinin sem gæti sinnt þess- um framkvæmdum án verulegra vandkváeða. r~ Topp-tilboð Tegund: Star TilboSsverS: 1.995, Stærðir: 36-46 Litir: Hvítur/blár Tegund: Runner TilboSsverS: 1.495,- StærSir: 31 -40 Litur: Brúnn Tegund: 347 TilboðsverS: 1.995,- StærSir: 40-46 Litur: Brúnn Tegund: Tívolí Tilboðsverð: 395,- StærSir: 36-46 Litur: Hvitt m/gulu Tegund: New World Tilboðsverð: 1.495,- Stærðir: 28-35 Litur: Hvítur Tegund: 1000 Tilboðsverð: 1.495, Stærðir: 36-41 Litur: Svartur i Póstsendum samdægurs y)ppskó rinn I oppskórinn Veltusundi v/lngólfstorg -^- Austurstræti 20 Sími 552 1212 Sími 552 2727 k /

x

Morgunblaðið

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.