Morgunblaðið - 13.02.1954, Qupperneq 8

Morgunblaðið - 13.02.1954, Qupperneq 8
8 MUKGlJNBLAÐIÐ Laugardagur 13.febr. 1954 Mr jMrogpnttfnfefrttt Útg.: H.f. Árvakur, Reykjavík. Framkv.stj.: Sigfúa Jónsaon. Ritstjóri: Valtýr Stefónsson (ábyrgffarm.) Stjórnmálaritstjóri: Sigurður Bjarnason frá Vigur. Lesbók: Árni Óla, sími 3048. Auglýsingar: Árni Garðar Kristinsson. Ritstjórn, auglýsingar og afgreiOsia: Austurstræti 8. — Sími 1600 Askrrftaxgjald kr. 20.00 á mánuði innanlands t lausasölu 1 krónu eintaklB Er sparnaður árás á dreifbýlið“? Úk DAGLEGA LÍFINU SKIPAÚTGERÐ ríkisins leysir af hendi nauðsynlega þjónustu í þágu samgöngumála þjóðarinn- ar. En á rekstri hennar er gíf- urlegur halli, um það bil lOTnillj. kr. á ári. Þennan halla verður almenningur í landinu auðvitað að borga á einn eða annan hátt. Tveir þingmenn Sjálfstæðis- flokksins, þeir Gísli Jónsson og Sigurður Ágústsson fluttu þings- ályktunartillögu um það á Al- þingi s 1. haust, að ríkisstjórnin skyldi leita samninga við Eim- skipafélag íslands og skipadeild Sambands íslenzkra samvinnu- félaga, um að þessi siglingafyrir- tæki tækju að sér strandferðirn- ar næstu 25 ár, ríkissjóði að kostn aðarlausu. Var þá gert ráð fyrir að Skipaútgerð ríkisins afhenti þeim skip sín, sem nú eru not- uð til þessara ferða. Skyldu sam- göngurnar eigi verða almenningi í landinu óhagkvæmari en þær nú eru og jafnan miðaðar við að fullnægja þörfinni á hverjum tíma. Það, sem fyrir flutningsmönn- um tillögunnar vakti var, að sjálfsögðu það, að spara ríkis- sjóði útgjöld vegna hins gífur- lega hallareksturs Skipaútgerð arinnar og létta jafnframt op- inberum gjöldum af lands- mönnum, sem auðvitað verða að borga brúsann. Þeir bentu á, að bæði einstaklingar og skipafélög halda uppi sigling- um umhverfis landið með hagnaði og ynnu meira að segja kappsamlega að því að fjölga skipum sínum og við- komustöðum. Væri því sjálf- sagt að freista þess, að gera þá breytingu á rekstri strand- ferðanna, sem lögð væri til í þingsályktunartillögu þeirra. Þessi tillaga þeirra Gísla Jóns- sonar og Sigurðar Ágústssonar, vakti mikla athygli um land allt. Var hún almennt talin skynsam- leg tilraun til þess að spara rík- issjóði mikil útgjöld, en tryggja landsmönnum þó eftir sem áður góðar og öruggar strandferðir. Það sætir þess vegna ekki lít- illi furðu, að Framsóknarmenn, kratar og kommúnistar skyldu snúast hart gegn þessari tillögu og fella hana, meira að segja frá athugun í þingnefnd. Eru slík vinnubrögð mjög fátíð á Alþingi. Og svo kemur Tíminn í gær og segir hinn hróðugasti: ,,Arás á dreifbýlið hrundið“. Hvaða árás? Er það árás á dreifbýlið, að vilja láta athuga, hvort ekki sé unnt að spara rikinu 10 millj. króna reksturshalla?!! Sennilega hefur Tíminn sett heimsmet í lýðskrumi og blekk- ingum með þessari málafylgju. Það væri annars fróðlegt að fá upplýsingar um það, hvern- ig flokkur fjármálaráðherrans vill spara. Hann vill ekki einu sinni láta athuga möguleika þess, að losa ríkið við 10 millj. kr. árlegan rekstrarhalla á einu af fyrirtækjum þess, sem alþjóð veit að er engan veginn vel stjórnað, svo ekki sé djúpt tekið í árinni. Auðvitað kemur engum heil- vita manni til hugar, að tillaga Sjálfstæðismanna hafi verið „árás á dreifbýlið“. í henni fólst þvert á móti viðleitni til þess að létta útgjöldum almenningi, en tryggja þjóðinni þó jafngóðar og öruggar strandferðir eftir sem áður. Það er sannarlega ekki við því að búast, að þjóðin festi mikinn trúnað á yfirlýsingar fjármála- ráðherrans um sparnaðarvilja hans, þegar flokkur hans og mál- gagn snýst þannig við raunhæfri viðleitni til þess að draga úr út- gjöldum ríkissjóðs og færa ríkis- báknið saman. Hitt er svo auð- vitað alveg eðlilegt, að komm-1 únistar og Alþýðuflokksmenn snúist gegn slíkri viðleitni. Það hefur alltaf verið æðsti draumur þessara flokka, að þenja ríkis- báknið út og flækja hið opinbera í sem víðtækustum atvinnu- rekstri, alveg án tillits til þess, hvort það væri þjóðinni hag- kvæmt eða ekki. Hinir sósíalisku flokkar sjá ekkert eftir almenn- ingi í landinu til þess að borga 10 millj. kr. halla á rekstri eins ríkisfyrirtækis. Ef tapið er „þjóð- nýtt“ telja þeir, að það sé almenn ; ingi í hag!! Það er þeirra hagskpeki. En sú staðreynd verður ekki dulin, að með því að fella fyrr greinda sparnaðartillögu Sjálf stæðismanna frá þingnefnd hefur flokkur fjármálaráð- herrans í heild orðið sér ræki- lega til skammar. ir ÞVÍ er oft haldið fram, að at- hygli manna og snarræði sljógv- ist með aldrinum. Eru bifreiða- stjórar í þeim flokki manna, sem einatt eru taldir undir þessa sök seldir. í Bretlandi hafa menn athugað 7000 bifreiðastjóra á aldrinum 16—70 ára, og er fróðlegt að vita, að hve miklu leyti niður- stöðum þeirra athugana ber sam- an við hugmyndir okkar í þessum efnum. X—□—X Á MENN komust að raun um, að ýmsir þeirra eiginleika, sem góðum bifreiðastjórum eru tald- ir nauðsynlegir, tóku að dofna a umen.fi ocj aídur fieírra I um þrítugt, sumir jafnvel fyrr. 1 Ökumenn á þrítugsaldri eru yfir- I leitt ónæmari fyrir blindu frá I skærum ljósum en þeir, sem eldri , eru. Þeir gerðu sér gleggsta grein fy(rir fjarlægðum, höfðu betri sjón, traustari handtök og meiri viðbragðsflýti en menn komnir yfir þrítugt. Þeir, sem hæfastir reyndust í þessum efnum, voru á aldrinum 25—35 ára. VeLL anJi sbrifar: Kosningin í Kópavogi í KÓPAVOGSHREPPI fer á morgun fram kosning til hrepps- nefndar. Vegna þess að Finnbogi Rútur treysti sér lengi vel ekki! til kosninga, nema hann fengi listabókstaf Sjálfstæðismanna, frestaðist kosning þar um hálfan mánuð. En vesalings'Rútur fékk ekki þennan bókstaf, sem hann hafði svo mikla trú á. Og hann vildi heldur ekki þann bókstaf, sem honum bar, lista síns eigin flokks, kommúnistaflokksins. Öll hefur svo kosningabarátta hans verið samfelldur feluleikur. Rútur þorir ekki að kannast við að hann sé kommúnisti. Þess- 1 vegna vili hann ekki bera fram- boðslista sinn fram með þeirra stimpli. En engum íbúa Kópa- vogshrepps getur dul;st hið rétta andlit hans. Það er líka kunnugt að Finnbogi Rútur situr á þingi fyrir kommúnistaflokkinn, enda þótt hann hafi boðið sig fram „utan flokka“ í Gullbringu- og Kjósarsýslu. Á Alþingi hefur hann svo ge.ngið erinda komm- únista í fullkominni einingu við Brynjólf Bjarnason. En suður í' Kópavogi ber hann fram „ópólit- ískan“ lista við hreppsnefndar- j kjör og heimtar jafnvél að fá listabókstaf Sj álfstæðismanna!!! En Finnbpgi Rútur getur ekki dulið fólkið þeirrar staðreynd- ar, að stjórn hans hefur mót- ast af kyrrstöðu, framkvæmda leysi og hinu versta sukki og ráðleysi. Þess vegna munu íbúar Kópavogshrepps kjósa D-listann í kosningunum á morgun. Um kvikmyndasýningar Filmia. SIGURÐUR SNORRASON skrif ar m.a.: „I grein, sem fyrir skömmu birtist í Mbl. um félagið Filmia, er þess getið, að félagar geti ekki orðið fleiri en sætin í Tjarnarbíó. Filmia hefir fengið hingað til lands eingöngu frábærar úrvals- myndir, og er mikill skaði, að ekki skuli vera hægt að veita öllum kost á að sjá þessar mynd- ir, sem hug hafa á því og reiðu- búnir eru til að ganga í félagið. Væri ekki hægt að sýna hverja mynd oftar en einu sinni eða sýna í stærra kvikmyndahúsi? Ef ekki er hægt að koma þessu við af einhverjum óviðráðanleg- um ástæðum, virðist full ástæða til að stofna annan kvikmynda- klúbb, þar sem svo mikil þörf og mikill áhugi virðist vera fyrir hendi. Of fáir komast að. EÐLILEGT væri, að einhver menningarstofnun eða menn- ingarfélag hefði forgöngu um slíka félagsstofnun. T. d. mætti nefna Háskólann eða stúdentaráð, sem gætu notað Tjarnarbíó til þessárar menningarstarfsemi. Það er ósanngjarnt og óeðli- legt, að hingað til lands komi klassisk kvikmyndalistaverk og aðeins fáir eigi þess kost að njóta þeirra“. Mun færa út kvíarnar. EG HEFI í tilefni bréfsins hér að ofan snúið mér til for- ráðamanna Filmiu og tjáðu þeir mér, að félagið hefði lengi haft í hyggju að víkka út starfsemi sína, þar eð sú raun hafi á orðið, að miklu færri kæmust að kvik- myndasýningum þess en vildu. Væri í ráði að koma á fleiri en einni sýningu á hverri mynd jafn skjótt Og tök væru á. Eins og nú standa sakir hefir félagið myndirnar til umráða í aðeins tvo til þrjá daga, svo að lítill tími er til stefnu til endur- tekinna sýninga. Þá væri félagið og bundið ströngum samnings- ákvæðum, við kvikmyndaklúbb þann erlendis, sem það er í sam- bandi við, en sá félagsskapur er algerlega sérstæður og starfar eftir ströngum reglum, sem önn- ur félög, sem hafa samvinnu við hann verða einnig að hlíta. Félagsskapurinn Filmía væri enn aðeins á byrjunarstigi,. — Stofendur þess hefðu í upphafi alls ekki gert ráð fyrir, að hann mundi fá svo góðar undirtektir, sem raunin hefir orðið, en einskis yrði látið ófreistað til að starfsemi þess geti fært út kví- arnar, svo fljótt sem auðið er þannig, að sem flestir fái notið hennar. Um tryggingalög og ellilaun. FYRNR alllöngu fékk ég bréf frá gömlum manni, sem skrif ar sig „Gamli“. Bréfið fór með einhverjum hætti í flangur hjá mér, en nú hefi ég loksins haft upp á: því og fer það hér á eftir. Ég bið „Gamla“ velvirðingar á drættinum. I bréfinu segir: „Þegav tryggingarlögin voru sett, var talið, að ellilaun gamla fólksins væru hliðstæð eftirlaun- um embættismanna, greidd fyrir unnin störf í þágu þjóðarinnar, en þó voru þau höfð svo lág, að ekki var hægt að lifa af þeim og þó var það skilyrði sett, að ef gamalmennið hefði svo góða heilsu, að það gæti unnið fyrir nokkru kaupi — og nennti að vinna, þá skyldi draga meira eða minna af ellilaununum eftir því, hve atvinnutekjur þeirra væru miklar. Með þessu móti verður í raun- inni ekki um nein ellilaun að ræða heldur eru þau gerð að ölmusu, sem slett er í gamla fólkið til að sýnast. Eitthvað bogið. EF TIL vill þykir sumum al- þingismönnunum þetta rétt og sanngjarnt eins og það er — meira sé ekki hægt að greiða, því að meira fé sé ekki til. En fjár- skorti getur ekki verið hér um að kenna, því að ef svo væri, myndi manni, sem á milljónir króna í eignum og hefur hundruð þúsunda í tekjur ekki vera greitt meðlag með öðru barni sínu og fleirum, ef til eru og kostnaður af sængurlegu konunnar, er hún færir honum barn í bú. Hér í gamla daga þótti hverjum heilsu- góðum manni vorkunnarlaust að vinna fyrir 3—4 börnum. Hér er eitthvað bogið við hlut- ina, og vona ég að hlutur okkar gamla fólksins verði réttur. — Gamli.“ Bezta stjórnin er sú, sem kenn ir oss að stjórna sjálfum oss. X—□—X ★ ANNARS konar tilraunir voru gerðar um sömu mundir með ökumenn frá tvítugu til fimmtugs. Kom í ljós, að eftir þrítugt áttu þeir sífellt erfiðara með að varast blindu. Frá 20 ára til fertugs smáhrákaði mönnum, er samhæfa skyldi hönd og sjón. Að þessú leyti hrakaði mönnum óðfluga frá 45 ára til fimmtugs. Snarastir til að hemla vorú menn hálfþrítugir, en slakari bæði fyrir og eftir þann aldur.1 X—□—X ★ EN HVERNIG horfa svo þessi mál við í akstri um vegi og stræti? Og þá verður mönnum á að spyrja- Hvernig verður öku- hæfni manna mæld? Einhver vill e.t.v. láta nægja að athuga hag- skýrslur, hve mörg umferðarslys hendi menn á tilteknu aldurs- skeiði. En þannig fengist engan vegin rétt mynd, því að ungir menn aka að öðru jöfnu miklu meiri vegalengdir en þeir, senr hnignir eru að aldri. X—□—X ★ ÞESS vegna reyna menn að gera sér grein fyrir, hve öku- menn á tilteknu aldursskeiði valdi mörgum umferðarslysum miðað við hverja mílu, sem ekið er. Kemur þá á daginn, að tví- tugir ökumenn lenda helmingi oftar í umferðarslysi en hálfþrí- tugir, og jafnframt reynast öku- menn í Bretlandi á aldrinum 45—50 ára lenda í fæstum slys- um. Úr því fór að vísu heldur að halla undan fæti hjá ökumönn- unum, en þeir stóðu sig samt fullt eins vel og ökumenn frá tvítugu til hálfþrítugs. Er þetta raunar í samræmi við tilraunir, sem gerðar hafa verið í iðnaði. Að vísu eru menn ekki eins við- bragðsfljótir, er aldur færist yfir, en engu að síður eru miðaldra menn mun hæfari til að inna af hendi verkefni, þar sem um röð viðbragða er að ræða, heldur en menn á ungum aldri. X—□—X ★ HÉR kemur margt til greina í starfi ökumannsins. Rosknir ! menn aka yfirleitt hægar en ung- ! ir. Þeir gera sér og gleggri grein fyrir ábyrgð sinni. Reynsla roskins manns veldur hér og miklu um. Allt að einu eykst slysahættan úr fimmtugu. Það væri ekki rétt að ætla, að fengizt hefði óyggjandi niður- stöður í þessum efnum. Þó má í stórum dráttum gera sér þess nokkra grein, hvernig landið liggur. Ökumaður á miðjum aldri getur huggað sig við, að hann er oft.mun öruggari, þegar til stykkisins kemur, þó að hann standi yngri starfsbræðrum sín- um að baki, er leysa skal af hendi einstaka þraut. X—□—X ir ÞEIR, sem hallar undan fæti fyrir, menn sem hættara er við að valda slysum en hinum, sem eru miðaldra, geta margt gert til að bæta árangurinn. Minna má á nokkur hollráð: 1) Að temja sér þann hraða, sem í raun og sannleika hæfir og forðast að flýta sér nokkurn tíma á áfangastað, enda þótt far- þeginn sé honum til lítils yndis. 2) Að forðast mikla umferð, hvers konar þvögu, þar sem öku- maður þykist ekki vera maður til að bjarga sér, svo að öruggt sé. 3) Að aka ekki, þegar hann er þreyttút eða syfjaður. Þó að hann viti sig hafa leyst slíka þraut á yngri árum, má það ekki verða til að freista hans. En bezt við þessi ráð er þó það, að þau gilda raunar fyrir alla, sama á hvaða aldri þeir eru og hver þroski þeirra er.

x

Morgunblaðið

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.