Lesbók Morgunblaðsins - 18.09.1927, Síða 2

Lesbók Morgunblaðsins - 18.09.1927, Síða 2
LESBOK MOBGUNBLADSINS 290 Benito Mussolini. Fremur hljótt er um Mussoliui um þessar miuidir, borið saman kdð það sem verið hefir undanfar- iu missiri. iÁ tímabili var það svo vikum og mánuðum saman, að nafu hans var í feitletruðum fyrirsögnum heimsblaðanna dag eftir dag. Nú liefir lionum ekkert banatil- rœði verið sýnt í langa tíð, og er svo að sjá, sem friður og spekt ríki þar í landi, borið saman við það, sem áður hefir verið. Það er helst þegar Balkanmál- in eru á dagskrá, að nafn hans er uefnt. Því hamí situr fast við sinn keip með það, að efla áhrif ítala á Balkan, með öllum hugsanlegum ráðum. Þó mikið hafi verið um Musso- liui talað, hefir það mestmegnis verið um verk hans, störf hans og stefnu, stjóru lians, eða óstjórn, hverju nafni sem menn hafa vilj- að nefna það. Því mjög eru skoð- anirnar skiftar um stjórnmála- nianninn Mussolini. En um æfi mannsins sjálfs, um Uppeldi hans, skapgerð og lyndis- einkunn hefir lítið verið ritað. Hefir það ekki komist að fyrir því sem menn hafa þurft að segja um verk lians. Við og við hefir liann þó tal af blaðamönnum. Sjálfur var liann blaðamaður um skeið. Hann veit því hvað þeim kemur, veit að þeir gera sjer mat úr því þegar ein- valdsherrann lætur svo lítið að veita þeim áheyrn. Fyrir nokkrum mánuðum sagði hann amerískum blaðamönnum frá ýmsum æfiatriðum sínum, frá dag- legu líferni sínu o. þvíuml. Held- ur lítið þótti til þess koma, er hann hafði að segja, og voru eiu- lægar mótsagnir í frásögn hans. Æfisaga Mussolinis. Fyrir nokkru kom rrt æfisaga Mussolinis, eftir konu eina, Marg- herita Sarfatti. Kona þessi hefir haft persónuleg kynni af Musso- lini frá því liann var barn. Hún vanu um skeið með Mussolini við blað eitt, sem hann gaf út. Bókin hefir verið þýdd á þýsku og hef- ir Paul Lists forlag í Letpzig gef- ið hana út. Höfundur hefir haft aðgang að bestu lieimildum um eitt og anr- að sem að æfisögunni lýtur. Ber bókin það vitanl. með sjer, að liöf. er hrifiun af manninum, svo hri '- inu, að húu varar sig oft ekki, „segir frómt frá“ og sýnir óaf- Kitandi snöggu blettina á mann- inum. Mussolini hefir sjálfur skrifað iformála að bókinni. Segir þar, að honum sje í raun og veru ógeðfelt að um sig sje skrifað. En þar eð hann sje í ábyrgðarmikilll stöðu, verði liann að láta sjer það lynda. Um leið vottar hann, að rjett sje frá sagt. Og síðan byrjar lýsingin á æfiferli lians, frá því hanu var múrari og þangað til hann varð einvaldsherra. „Almúgamaður einvaldsherra’', var titill á æfisögu, sem itann ætl- aði sjálfur að semja. En hann komst aldrei lengra en skrifa tit- ilinn. Snemma beygist krókur. — Snemma beygist krókur að því er verða vill. Frá blautu barns- beini var Mussolini ráðríkur með afbrigðum, stífur, óvæginn. áfloga gjarn, enda naut liann lítillar blíðu í föðurhúsum. Ein af skólasystrum lians var með þeim fyrstu, sem fjekk að kenna á kaldlyndi lians. Hún var sjö ára gömul. Ifann skipaði lienui að koma á stefnumót. Hann ljct hana bíða eftir sjer von úr viti; kom svo þjótaudi út úr runna eða úr öðru fylgsni og gerði telpuang- ann blóðhrædda. — Gerði gys að hjartveiki hennar. Skipaði henni með harðri heudi að kyssa sig. Greip síðan í fljettur hennar og keyrði hana áfram. Rak hana síð- an burt er minst vonum varði. Faðir Mussolini var járnsmiður í þorpi einu. — Sonurinn Benito lærði járnsmíði á unga aldri. — Hann hefir síðan haldið þeiin sið, að hamra járnið ineðan heitt er. Þegar það kom fyrir, að hann biði lægra hlut í áflogum við fje- lagana, gaf faðir hans honum á kjaftinn fyrir ómenskuna. Síðan liafði Benito ekki frið í sínum beinum fyrri en hann hafði liefnt sín. Margir af leikbræðrum hans bera enn ör eftir áverka, sem hann liefir veitt þeim. Aldrei ljet hann tækifæri óuot- að að æfa krafta sína, enda er hann enn í dag karhnenni að burð- um. Mussolini skelkaður. Einu sinni á æfinni er sagt að hann hafi orðið verulega skelkað- ur. Það var múmía ein úr gröfum Egyfta er skaut lionuin skellt í bringu. Hann var þá orðinn einvalds- herra. Hann sat seint um kvöld lieima hjá sjer og var að lesa blöð. I blöðunum voru margar greinar Him fornfræðinginn Carnavon lá- Varð, sem leitaði og fanu loks graf hvelfingu Tutankamens. Það varð snögt um Carnavon lá- varð, eins og menn muna; og gaus upp sá kvittur að andar forn- Egypta hefðu stytt honum aldur. Þá datt Mussolini það í hug, að liann hefði nýlega fengið múrníu eina að gjöf. Hún var í vinnu- stofu hans í Chigi-höll. Þó komið væri fram yfir hátt- tíma liringdi liann óðara á liallar- verði og skipaði þeim að taka múmíuna á augabragði og koma henni til sinna fyrri heimkynna, svo fljótt sem unt væri. í vinnu- stofu hans mátti hún ekki vera stundiuni lengur. Gat hann eigi gengið til livílu fyrri en hallar- verðir höfðu framfylgt boði hans. 1 hemaði, Annars er ekki hægt að segja, að Mussolini sje maður hugdeigur. Hann hefir verið í ellefu fangels- um um æfina og fjórum sinnum hefir hann með naumindum slopp- ið, er honum hafa verið sýnd bana- tilræði. Er hann var í hermensku á ó- friðarárunum var hann fífldjarf- ur í framkomu. Ógurlegust endurminninng hans frá þeim árum er frá því hanu eitt sinn lá á sjúkrahúsi fárveik- ur af sárum. Austurrískir flug- meun gerðu árás á spítalann. — Mussolini var svo yeikur, að ógern ingur var að flytja hann úr stað. Sprengikúlur flugu gegnum þak

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.