Morgunblaðið - 26.06.1930, Page 18

Morgunblaðið - 26.06.1930, Page 18
ooooooooooo< oooooooooooooooooooooooooooooooooooooooo oooooooooooooooooooooooooooooooooooooooo LandsímastOSin á Akureyri. Landslmaslöðin l Seyðisfirði. Landslmastöðin l tsaflrði. Landsímastöðin á Borðeyri. Landslmastöðln i Hafnarfirði. hefði ekki verið, mundum vjer áreiðanlega hafa verið framar í röðinni. Þrátt fyrir það skip- um vjer á þessu sviði allveglegan sess meðal menningarþjóðanna, eins og sjá má á eftirfarandi skýrslu: Talsímar á 100 íbúa Bandaríkin ....... . Kanada ........... . Danmörk......... Nýja Sjáland........ . Svíþjóð ............. Noregur ............ Ástralía ............ Sviss ........... Á. ísland .............. Þýskaland .. ........ Bretland . . . ...... Holland ............. Finnland ............ Austurríki .......... Belgía .............. Frakkland ........... Ungverjaland......... Tjekkoslovakía ...... 14.2 11.6 9.0 8.8 7.0 6.2 5.5 4.9 4.3 3.9 3.0 3.0 2.5 2.3 1.8 1.8 1.1 1.0 Að ári komanda verður bætt úr símaskortinum, því að þá verður komin upp hin nýja land- símabygging, sem nú er verið að reisa við Austurvöll (Thorvald- senstræti). Þar verður sett upp hin nýja sjálfvirka miðstöð, sem keypt hefir verið af A/B L. M. Ericsson í Stokkhólmi. Er hún gerð fyrir 4000 símanotendur, en þó má fjölga númerum smám saman, eftir því sem þörf kref- ur, og um meira en helming. — Önnur sjálfvirk miðstöð verður einnig sett í Hafnarfirði og næg- ir hún fyrir 900 símanotendur ef vill. Þegar þessar miðstöðv- ar eru komnar mun símanotend- um brátt fjölga stórkostlega. Nú sem stendur eru 344 talsíma- stöðvar í landinu, og 4500 einka- símar, eða 4.3 símar á hverja 100 íbúa. Af endurbótum sem gerðar voru á símanum síðastliðið ár, má nefna, að ritsímastöðin í Reykjavík, hefir fengið sjer Creed-móttökuvjelar. Munurinn á þeim og móttökuvjelum þeim, sem til þessa hafa verið notaðar, er sá, að í staðinn fyrir að skrifa á pappírsband hvern staf með punktum og strykum (Morse-stafróf), skrifa þessar nýju vjelar venjulega bókstafi og skipa þeim í orð. Þarf því ekki annað en klippa pappírs- lengjuna sundur og líma bútana á skeytaeyðublöð. Áður þurfti að afskrifa hvert skeyti til þess að viðtakendur, sem ekki kunna Morse-stafróf, gæti lesið það. Önnur endurbót er það, að fjölsímatæki hafa verið fengin og með þeirra hjálp er hægt að hafa tvö sambönd samtímis á einni símalínu, í stað þess að ekki var hægt að hafa nema eitt samband áður. Fyrstu 3 árin var dálítill halli á rekstri hans, en síðan hefir altaf verið beinn ágóði af honum, minstur 5% árið 1909, en mestur 14.6% árið 1924. Sein- ustu 3 árin hefir hinn beini ágóði orðið um 10%. En þessar tölur eru enginn mælikvarði á það stórkostlega gagn sem síminn gerir öllum atvinnugreinum landsmanna óbeinlínis, því að það verður aldrei tölum talið. Hitt er víst, að síminn hefir orð- ið lyftistöng allra framfara lner á landi seinasta aldarfjórðung- inn. Á eftirfarandi línuriti má sjá samanburð á tekjum og gjöldum Landsímans frá upphafi. Sýnir það betur en mörg orð vöxt og viðgang símans. Landsíminn er nú ovðinn stærsta ríkisfyrirtæki á íslandi. Þar eru nú 180 fastir starfs- menn, auk 327 stöðvarstjóra á smástöðvum út um land. Loftskeytastöðvar. Þegar það hafði verið afráðið, að koma Islandi í skeytasamband við umheiminn, risu þegar deil- ur um það hvort heldur skyldi velja síma eða loftskeyti. Og sumarið 1905 kom hingað verk- fræðingur frá Marconifjelaginu í London, W. Densham að nafni, og reisti bráðabirgða Ioftskeyta- stöð innan við Rauðará, þar sem nú er Hjeðinshöfði. Og 26. júní bárust fyrstu loftskeytin hingað frá Englandi. Ljetu blöðin „Isa- fold“ og „Fjallkonan“ prenta þau á fregnmiða og dreifa út um allan bæ. „Og ös var lið- langan daginn í afgreiðslustofum blaðanna af fólki, utan bæjar og innan, sem þurfti að ná í fregnmiðana........Allir fundu að hjer hafði gerst hinn sögu- legasti atburður, sem dæmi eru til á þessu landi margar aldir. ......Hólmanum alt í einu kipt fast að hlið heimsins höfuðbóli, hinni frægustu bygð og blómleg- ustu á öllum hnettinum. Fagn- andi kvöddust þeir, sem hittust á strætum og gatnamótum, ó- kunnugir sem kunnugir" (Isa- fold, 1. júlí 1905). Stjórnarblöðin gerðu fremur lítið úr skeytunum og loftsam- bandinu og komust hinar fárán- legustu sögur á loft um það. Til dæmis var sagt, að einu loft- skeytinu, sem fara átti til stöðv- arinnar hjá Rauðará, hefði sleg- ið niður upp á Mýrum og legið við að það dræpi þar mann. Deilurnar um ritsíma og loft- skeytastöðvar urðu afar svæsn- ar, en þeim lauk svo að Hannes Hafstein hafði sitt fram og Stóra norræna tók að sjer að leggja sæsíma til íslands. Loftskeyta- stöðin hjá Rauðará starfaði þó fram á haust 1906, en þá var hún tekin niður. Síðan var ekki minst á loftskeyti fyr en á Al- þingi 1911, að rætt var um að koma á loftskeytasambandi milli Vestmannaeyja og lands, en það fjell um sjálft sig. Seinna fór franska stjórnin eða franskt fje- lag fram á það að fá að reisa hjer loftskeytastöð vegna þess, I Landsimastöðúf i Siglufirði. Landsímastöðin i Vestmannaeyjum. Landsimastöðin i Stykkishólmi. Loftskeytastöðin l Reykjavik.

x

Morgunblaðið

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.